بعدی
بعدی بازگشت
بعدی بازگشت
  1. خانه
  2. کتاب
  3. معارف قرآن و حدیث (1)
  4. معارف قرآن و حدیث - سایر (20-1)
  5. پژوهشی پیرامون جوامع حدیثی اهل سنت (دوره دو جلدی)

پژوهشی پیرامون جوامع حدیثی اهل سنت (دوره دو جلدی)

ناشر : دانشگاه امام صادق (ع)

نویسنده : احمد پاکتچی

سال نشر : 1392

تعداد صفحات : 648

معرفی کتاب

جایگاه هویتی جوامع در حیطه حدیث به اندازه ای پراهمیت است که عملا بخش مهمی از مطالعات حدیثی را به خود اختصاص داده است؛ با وجود آن که در عمل کمتر به طور مستقل به چنین بحثی پرداخته شده و کمتر اثری دقیقاً با همین محور موضوعی نوشته شده است، اما همواره مباحث مربوط به جوامع حدیثی کمابیش در خلال آثار عمومی مربوط به علوم الحدیث موضوع بحث بوده است. از همین روست که هم در کتب سنتی با موضوع علوم الحدیث و هم در مطالعات معاصر چه مربوط به محققان مسلمان و چه خاورشناسان، پرداختن به مباحث مربوط به جوامع و متون حدیثی چشمگیر است. از آنجا که شمار آثار مربوط به علوم الحدیث فراوان است، برای پرهیز از تکرار، ابتدا کوشش نشده است که مطالب آن کتب ـ با وجود سودمندی ـ پوشش داده شود.
نوشته پیش رو، در واقع حاصل مطالعه ای صورت گرفته با یک نظام پیشنهادی مربوط به مؤلف است که در آن تکیه اصلی بر متون کهن و کلاسیک حدیثی است. در مواردی نیز پیوندها میان دانش حدیث با دیگر حوزه های معارف اسلامی، ما را به طور قهری به روابط بینارشته ای حدیث با فقه و کلام و امثال آن کشیده، اما تا حد ممکن از دور شدن از محور اصلی پرهیز شده است.
با وجود آن که در تألیف اثر حاضر، منابع معاصر اعم از اسلامی و استشراقی از نظر دور نبوده اند، ولی جز در مواردی نادر که ضرورتی اقتضا داشته به آنها ارجاع نشده است.

جلد اول این اثر از ده فصل به شرح زیر تشکیل شده است.
در فصل اول با عنوان «مفاهیم کلیدی»؛ پیرامون مفهوم جوامع و اهل سنت و جماعت بحث شده است.
در فصل دوم با عنوان «اصحاب حدیث و تدوین»؛ پیرامون اصحاب حدیث متقدم؛ اصحاب حدیث متأخر؛ و گرایش تشیع نزد اصحاب حدیث بحث شده است.
در فصل سوم با عنوان «پدیده جمع و تدوین»؛ در مورد منع کتابت حدیث؛ نقش کتابت در صدر اسلام؛ صحابیان موافق و مخالف کتابت؛ مفهوم سنت در دو سده نخست هجری؛ مفهوم سنت در قرآن و عصر نبوی؛ مفهوم سنت در عصر خلفای متقدم؛ مفهوم سنت در دوره اموی و اوایل عصر عباسی؛ و مفهوم علم و تدوین حدیث به بحث و بررسی پرداخته شده است.
در فصل های چهارم تا ششم به ترتیب در مورد کلیات تدوین و نسخه های متقدم؛ رویکرد تمامیت گرا نزد اصحاب حدیث؛ و جامعها و مصنفهای متقدم بحث شده است.
در فصل هفتم با عنوان «تألیفات اصحاب حدیث متأخر»؛ در مورد خاستگاه ها؛ تغییر در زمینه های اجتماعی؛ شکل گیری حدیث فرابومی؛ تدوین و اجتناب از خردورزی؛ جریان مسندنویسی؛ مسندنویسی برای پرهیز از تبویب؛ محوریت صحابه در مسندنویسی و دیگر سبک های تألیف بحث شده است.
در فصل هشتم با عنوان «زمینه های فرهنگی پیدایی کتب سته»؛ در مورد زمینه های مکتبی؛ زمینه ها در فرهنگ دینی عصر؛ زمینه های تاریخی ـ تمدنی؛ نقد حدیث پیش از کتب سته؛ مسئله اسناد و نقد حدیث؛ مفاهیم علت و صحت در محیط بصره؛ مفاهیم علت و صحت در محیط بغداد؛ مفاهیم علت و صحت در محافل خراسان؛ علل الحدیث در عصر تألیف کتب سته؛ علل الحدیث و مفهوم حدیث صحیح در عراق؛ و علل الحدیث و مفهوم حدیث صحیح در ری بحث شده است.
در فصل نهم با عنوان «ملاک های گزینش در کتب سته»؛ پیرامون تأخر تدوین علم الحدیث از تألیف کتب سته؛ مفهوم صحیح نزد بخاری؛ مفهوم صحیح نزد مسلم؛ مقایسه میان ویژگی های صحیحین؛ کاوشی در شروط صحیحین؛ مفهوم صحیح در کتاب ترمذی و سنن ثلاثه؛ و ... بحث شده است.
در فصل دهم نیز در مورد ساختار موضوعی کتب سته؛ از جمله موضوع یابی حدیث و رده بندی موضوعی و رده بندی در کتب سته بحث شده است.

جلد دوم کتاب جوامع حدیثی اهل سنت؛ به بحث و بررسی ادامه مباحث مطرح در جلد اول کتاب می پردازد.
این جلد فصول یازدهم تا نوزدهم را در بر گرفته است.
در فصل یازدهم با عنوان «نظریه کتب سته و تداول آنها»؛ در مورد نظریه کتب سته و جایگاه آنها در حدیث اهل سنت؛ تاریخ تداول کتب سته؛ کتب مشیخه؛ سیاهه منابع و مآخذ در آثار برخی کتب حدیثی؛ کتب رجالی؛ کتب مسند متأخر؛ و تحریرها و روایت های مختلف کتب سته مورد بحث و برسی قرار گرفته است.
فصل دوازدهم با عنوان «بررسی های رجالی و اسنادی در کتب سته»؛ در مورد آثار متمرکز بر رجال کتب سته و آثار متمرکز بر اسانید کتب سته بحث شده است.
در فصل سیزدهم با عنوان «مستدرک ها و مستخرج ها»؛ ابتدا در مورد فضای فرهنگی مستدرک ها و مستخرج ها بحث و در ادامه در مورد خود مستدرک ها و مستخرج ها بحث شده است.
در فصل چهاردهم با عنوان «جمع میان کتب سته»؛ در مورد انگیزه های جمع نویسی؛ سبک ها و فوائد جمع نویسی؛ موضوع بندی در جمع نویسی؛ جمع نویسی و مستند سازی؛ مقایسه های متنی و ارجاع به نویسندگان بحث شده است.
در فصل پانزدهم با عنوان «شروح کتب سته»؛ در مورد زمینه های شکل گیری جریان شرح نویسی؛ و شرح نویسی در سده های میانی و سده های متأخر بحث شده است.
در فصل شانزدهم با عنوان «نقد کتب سته»؛ پیرامون نقدهای متقدم از اهل سنت؛ نقدهای اهل سنت در سده های میانه؛ نقدهای متأخر و معاصر اهل سنت؛ نقد کتب سته نزد شیعه و گونه شناسی نقد کتب سته بحث شده است.
در فصل هفدهم در مورد ادامه جوامع به سبک صحاح و سنن بحث شده است.
در فصل هجدهم با عنوان «تنوع گونه های تدوین»؛ پیرامون دوام مسندنویسی؛ گونه های تدوین حدیث مسند؛ گونه های تدوین با تجرید سند؛ زوائدنویسی؛ و تخریج نویسی بحث شده است.
در فصل نوزدهم نیز در مورد نمایه ها و راهنماهای حدیث بحث شده است.
کاربر گرامی توجه داشته باشید که این بخش صرفا جهت ارائه نظر شما در رابطه با همین مطلب در نظر گرفته شده است. در صورتی که در این رابطه سوالی دارید و یا نیازمند مشاوره هستید از طریق تماس تلفنی و یا بخش مشاوره اقدام نمایید.
نام و نام خانوادگی
پست الکترونیک
نظر
کد امنیتی
محصولات مرتبط